PCCC cho nhà hàng, khách sạn, văn phòng cho thuê: yêu cầu chính

Nhà hàng, khách sạn và văn phòng cho thuê là ba mô hình kinh doanh khác nhau, nhưng đều có điểm chung: nguồn nguy cơ cháy nằm ngay trong hoạt động hằng ngày. Nhà hàng có bếp và gas, khách sạn có người ngủ qua đêm, văn phòng cho thuê liên tục được cải tạo theo người thuê mới. Nắm rõ điểm cần chú ý của từng loại giúp chủ cơ sở chuẩn bị đúng và vận hành yên tâm.

Trả lời nhanh:

• Nhà hàng: kiểm soát bếp, nguồn lửa, lối thoát nạn; giấy an toàn thực phẩm và hồ sơ PCCC là hai việc riêng.
• Khách sạn, cơ sở lưu trú: ưu tiên báo cháy, lối thoát nạn, biển chỉ dẫn; kê thêm buồng hoặc mở thêm tầng cần xem có phải thẩm định lại không.
• Văn phòng cho thuê: chủ đầu tư bàn giao hồ sơ công trình cho đơn vị vận hành; người thuê từng sàn trao đổi trước khi cải tạo.

Vì sao cả ba loại hình đều cần quan tâm PCCC?

Một cơ sở có thuộc diện quản lý về phòng cháy, chữa cháy (PCCC) hay không phụ thuộc vào danh mục do Chính phủ quy định (khoản 7 Điều 2 Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ số 55/2024/QH15, gọi tắt Luật 55/2024). Danh mục nằm ở Phụ lục I Nghị định 105/2025/NĐ-CP (NĐ 105); cơ sở có nguy hiểm về cháy, nổ nằm ở Phụ lục II. Bài này không nêu ngưỡng diện tích, khối tích để tự phân loại, vì cần đối chiếu đúng loại hình và quy mô với phụ lục đang có hiệu lực.

Điểm đáng chú ý của từng loại hình:

• Nhà hàng, quán ăn: bếp, bình gas là nguồn lửa trực tiếp, đặt gần khu vực đông khách.
• Khách sạn, cơ sở lưu trú: khách ngủ qua đêm, nhiều người chưa quen lối đi trong tòa nhà.
• Văn phòng cho thuê: mỗi lần cải tạo theo người thuê là một lần cách sử dụng mặt bằng có thể thay đổi so với thiết kế ban đầu.

Khi cơ quan có thẩm quyền kiểm tra cơ sở, các nội dung được xem gồm: phương tiện, hệ thống PCCC và nguồn nước chữa cháy; điều kiện an toàn khi dùng nguồn lửa, nguồn nhiệt, chất dễ cháy; lối thoát nạn, lối ra khẩn cấp; biển cấm, biển báo, biển chỉ dẫn; việc chấp hành nội quy (khoản 1 Điều 13 NĐ 105). Đây cũng là danh sách tốt để cơ sở tự kiểm tra.

Nhà hàng, quán ăn: bếp, lối thoát nạn và giấy an toàn thực phẩm

Với nhà hàng, ba điểm nên kiểm tra trước tiên:

• Bếp và gas: vị trí đặt bình gas, đường ống, van khóa; điều kiện an toàn khi sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt và chất dễ cháy là một nội dung được kiểm tra (điểm e khoản 1 Điều 13 NĐ 105).
• Lối thoát nạn: không bị bàn ghế, kệ hàng, thiết bị che chắn; duy trì lối thoát nạn, lối ra khẩn cấp (điểm o khoản 1 Điều 13 NĐ 105).
• Khu bếp và khu khách: bố trí hợp lý, hạn chế nguồn lửa sát khu vực đông người.

Nhiều quán ăn hoạt động trong nhà ở kết hợp kinh doanh. Trường hợp này phải bảo đảm các điều kiện an toàn về phòng cháy tại Điều 21 Luật 55/2024, gồm điều kiện an toàn của nhà ở, biển cấm, biển báo, biển chỉ dẫn, và giải pháp ngăn cách hoặc ngăn cháy giữa khu vực kinh doanh hàng hóa có nguy cơ cháy, nổ với khu vực để ở.

Một nhầm lẫn hay gặp: có giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm rồi nghĩ đã xong hồ sơ cho quán. Giấy an toàn thực phẩm xét điều kiện vệ sinh, bảo quản thực phẩm; hồ sơ PCCC xét điều kiện phòng cháy, chữa cháy. Hai việc độc lập, có việc này không thay việc kia. Thứ tự hợp lý là xác định yêu cầu PCCC cho khu bếp, đường gas, hệ thống hút mùi trước hoặc song song với hồ sơ an toàn thực phẩm, để không phải sửa bếp sau khi đã lắp.

Khách sạn, cơ sở lưu trú: báo cháy, lối thoát nạn, số buồng

Cơ sở lưu trú có đặc thù riêng: khách ở qua đêm, nhiều người không quen tòa nhà, và sự cố ban đêm khó phát hiện sớm. Vì vậy hệ thống báo cháy và lối thoát nạn rõ ràng đặc biệt quan trọng. Những điểm nên kiểm tra định kỳ:

• Biển chỉ dẫn thoát nạn: nhìn rõ, không bị cây cảnh, quầy lễ tân hay đồ trang trí che khuất.
• Lối thoát nạn: luôn thông thoáng trong giờ hoạt động; cân nhắc giải pháp an ninh sao cho không cản trở việc thoát nạn.
• Số tầng, số buồng, phân khu chức năng: nếu mở thêm tầng, chia lại buồng hoặc đổi công năng một khu vực, việc này có thể làm thay đổi điều kiện an toàn PCCC. Với công trình thuộc diện thẩm định, các trường hợp như tăng số tầng, giảm số lối thoát nạn, thay đổi phân khu chức năng sử dụng chính phải điều chỉnh thiết kế và thẩm định lại (khoản 2 Điều 17 Luật 55/2024; khoản 4 Điều 6 NĐ 105). Nên trao đổi với đơn vị tư vấn PCCC trước khi cải tạo.
• Các khu vực chức năng khác trong khách sạn như bếp nhà hàng, khu giải trí, khu chăm sóc sức khỏe: mỗi khu có nguồn nguy cơ riêng, cần tính đến khi lập nội quy, phương án chữa cháy và tự kiểm tra.

Trường hợp chuyển nhà ở thành cơ sở lưu trú quy mô nhỏ cho thuê ngắn ngày, cách sử dụng đã khác so với nhà ở thông thường. Chủ cơ sở nên đối chiếu loại hình và quy mô với Phụ lục I NĐ 105 để biết có thuộc diện quản lý về PCCC không, và nếu thuộc diện thì lập hồ sơ, tự kiểm tra theo quy định.

Văn phòng cho thuê: chủ tòa nhà và người thuê chia phần việc thế nào?

Với tòa nhà văn phòng nhiều tầng, phần việc PCCC thường chia theo vai trò:

• Chủ đầu tư, chủ sở hữu tòa nhà: tổ chức nghiệm thu, chịu trách nhiệm về kết quả nghiệm thu (khoản 1, 3 Điều 18 Luật 55/2024); khi đưa công trình vào sử dụng, cung cấp hồ sơ thiết kế đã thẩm định và hồ sơ nghiệm thu về PCCC cho đơn vị quản lý, vận hành (điểm e khoản 1 Điều 12 NĐ 105).
• Doanh nghiệp thuê từng sàn: người đứng đầu cơ sở (người đại diện theo pháp luật hoặc người được giao trực tiếp quản lý, theo khoản 11 Điều 2 Luật 55/2024) lo phần việc tại cơ sở của mình: nội quy, phân công người làm nhiệm vụ PCCC, phương tiện tại chỗ, hồ sơ và tự kiểm tra (khoản 3 Điều 8 Luật 55/2024).

Điểm cần chú ý nhất ở loại hình này là cải tạo mặt bằng theo yêu cầu người thuê: phá tường ngăn, thêm bếp ăn nội bộ, biến sàn văn phòng thành lớp học, phòng trưng bày hay phòng thu. Những thay đổi này có thể làm thay đổi phân khu chức năng sử dụng chính hoặc lối thoát nạn so với thiết kế gốc.

Cách làm thuận lợi: trước khi cải tạo, người thuê gửi phương án cho đơn vị quản lý tòa nhà và đơn vị tư vấn PCCC để xác định việc cải tạo có thuộc trường hợp phải thẩm định lại hay không. Hợp đồng thuê văn phòng nên ghi rõ bên nào là đầu mối làm việc khi có đoàn kiểm tra, bên nào chịu chi phí nếu phải thẩm định lại do cải tạo, và việc tòa nhà cung cấp giấy tờ công trình để người thuê lập hồ sơ PCCC của mình.

Bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc: cơ sở nào phải mua?

Cơ sở thuộc danh mục phải mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc có nghĩa vụ tham gia bảo hiểm đối với tài sản của cơ sở (khoản 1 Điều 48 Luật 55/2024). Danh mục này nằm tại Phụ lục VII NĐ 105. Cơ sở không thuộc danh mục được khuyến khích tham gia (khoản 2 Điều 48).

Từ 15/9/2026, Nghị định 347/2026/NĐ-CP (Điều 28) điều chỉnh phần tài sản phải mua bảo hiểm: loại trừ những nhà, công trình độc lập bảo đảm quy định về PCCC và có mức độ nguy hiểm cháy thấp. Vì vậy, khi gia hạn hợp đồng bảo hiểm, cơ sở nên đối chiếu lại loại hình, quy mô và từng hạng mục tài sản với quy định đang có hiệu lực. Giấy chứng nhận bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc là một thành phần trong hồ sơ PCCC của cơ sở thuộc diện (điểm i khoản 1 Điều 4 NĐ 105).

Thái Tín hỗ trợ gì

Thái Tín là đầu mối điều phối cho nhà hàng, khách sạn và doanh nghiệp thuê văn phòng cần kiểm tra phần PCCC gắn với hoạt động kinh doanh. Thái Tín tiếp nhận thông tin, xem cùng chủ cơ sở giấy tờ đang có và kết nối đơn vị có chức năng tư vấn, thiết kế, thi công PCCC phù hợp loại hình để xử lý phần chuyên môn:

• Kiểm tra hồ sơ PCCC so với công năng thực tế đang kinh doanh, chỉ ra điểm cần bổ sung.
• Kết nối đơn vị tư vấn PCCC khi cải tạo bếp, mở thêm tầng, chia lại buồng hoặc cải tạo sàn văn phòng.
• Phối hợp thủ tục giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm và thủ tục thay đổi địa điểm kinh doanh trên đăng ký doanh nghiệp khi mở rộng hoặc chuyển cơ sở.

Chi phí gồm phí dịch vụ của đơn vị tư vấn, thi công (theo khối lượng thực tế) và phí bên thứ ba nếu có; báo giá sau khi xem hiện trạng. Hãy gửi thông tin cơ sở (loại hình, địa chỉ, quy mô, giấy tờ PCCC đang có) qua trang liên hệ hoặc xem các dịch vụ theo vòng đời doanh nghiệp.

Hỏi đáp

Bài liên quan

PCCC PCCC cho nhà xưởng: thẩm định thiết kế, nghiệm thu, hồ sơ quản lý PCCC PCCC khi thuê mặt bằng, đổi công năng, cải tạo: ai làm phần nào An toàn thực phẩm Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm